2026'da Sharm El Sheikh'e gitmeden önce bilmen gereken 20 şey...
Sharm El Sheikh'e ilk kez mi geliyorsun? Yoksa yıllardır gelip de hâlâ doyamayanlardan mısın?
Sharm El Sheikh sadece otel, plaj ve denizden ibaret değil. Hele ki dalış yapacaksan bilmen gereken, tatilini çok daha keyifli ve sorunsuz hale getirecek bazı küçük ama önemli ayrıntıları bu yazıda okuyabilirsin.
1. Ey Sharm El Sheikh yolcusu, havaalanına hazırlıklı gel!
Sharm El Sheikh Havalimanı'nda pasaport ve bagaj işlemleri, uçuşların yoğunluğuna göre zaman alabilir. Eğer Kahire’ye gitmeyeceksen, direk pasaport kontrolu kuyruğuna geç.Kahire’ye gideceksen, sol tarafta camekan bir vize satış noktası göreceksin, oradan vize pulunu satın al.
Pasaportunu, otel rezervasyonunu, dönüş biletini ve gerekli vize belgelerini elinin altında bulundur. Telefonunun şarjı dolu olsun. Küçük bir atıştırmalık ve suyun da yanında bulunmasında fayda var. Telefonunda otel rezervasyonu ve uçak dönüş biletinin kopyası, internete bağlanmadan görüntüleyebileceğin şekilde kayıtlı olsun.
Çantanda mutlaka bir kalemin olsun. Uçakta sana dağıtılan formu, uçakta doldurmak zaman kazandırır.
Bavulunda mutlaka isim-soyadı, telefon numarası ve adres yazan bir etiketin olsun.
Havaalanında valizleri aldıktan sonraki çıkışta internet hattı satın alabilirsin. 7 dolar’a uygun internet paketleri bulunuyor.
2. Dalış teknesine giderken sadece mayo ve havluya güvenme!
Kasım ayında gündüz güneşi hâlâ oldukça keyifli olsa da dalıştan sonra işler değişebilir.
Islak vücut, rüzgâr ve teknede uzun süre hareketsiz oturmak birleşince üşüyebilirsin. Yanına pamuklu, uzun kollu bir üst, tercihen kapüşonlu bir sweatshirt ve kuru bir havlu al.
3. Kasım ayında deniz hâlâ yazdan kalma!
Kasım ayında deniz suyu genellikle 25–27°C civarındadır. Hatta bazı günler daha sıcak hissedilebilir.
Shorty ile dalmak mümkün mü? Elbette. Ama benim önerim, özellikle arka arkaya dalış yapacaksan full wetsuit kullanman.
Su altında üşümemek kadar dalışlar arasında vücut ısısını korumak da önemli.
Hava sıcaklığı gündüzleri çoğunlukla 25–29°C civarında seyredebilir. Sabah ve akşam saatlerinde ise daha serin olabilir. Yani şortunu, tişörtünü ve bikinini getir; ama bavuluna bir de ince sweat-shirt tarzı bir şey koymayı unutma.
4. Yaz bitti, köpekbalıkları da gitti diye düşünme!
Kızıldeniz'de köpekbalığı gözlemi sadece yaz aylarına ait bir olay değildir.
White tip reef shark, grey reef shark, hammerhead ve oceanic whitetip gibi türler farklı bölgelerde ve farklı mevsimlerde görülebilir.
Ras Mohammed, Tiran ve açık deniz resiflerinde karşılaşma ihtimalin her zaman var. Ancak hiçbir dalış merkezi sana köpekbalığı garantisi veremez.
Doğa’nın bir akvaryum olmadığını düşünürsek, bazen en güzel dalış, hiç beklemediğin anda karşına çıkan bir canlıyla yaptığın olabilir.
5. Manta görmedim diye üzülme, eagle ray her zaman sürpriz yapabilir!
Manta ray gözlemleri mevsimsel ve oldukça değişkendir. Ancak eagle ray, Kızıldeniz'de yıl boyunca karşılaşılabilecek canlılardan biridir.
Özellikle açık resiflerde ve mavi sularda süzülürken gözünü resifin dışına çevirmeyi unutma.
6. Deniz tutuyorsa önlemini teknede değil, öncesinde al!
Tekne yolculuğunda mide bulantısı yaşıyorsan sabah kahvaltından sonra, sana uygun bir deniz tutması önlemini önceden planla.
İlaç kullanacaksan doktor veya eczacı önerisine ve prospektüsüne uy.
İlacın etkisini göstermesini teknede bekleme, sabah kahvaltısından sonra al. İlk yardım çantasındaki ilaca güvenerek yola çıkma, tekne çalışanlarının sana ilaç vermesi yasal olarak mümkün değil, ilk yardım çantasında ilaç bulunmaz.
Bir de ufak tavsiye: Teknenin mümkün olduğunca orta bölümünde, temiz hava alabileceğin bir yerde oturup, ufuk çizgisine bakmak yardımcı olabilir. Telefon ya da sabit duran şeylere baktığınızda bulantı hissi artacaktır.
7. Sharm'da taksiye bineceksen önce fiyatı netleştir!
2026 güncel yasal taksi ücretleri 29 le açılış fiyatı ve km başına 14 le olarak hesaplayabilirsin. Taksiler ile pazarlık yapmak oldukça can sıkıcı olabiliyor. Telefonuna indrive uygulaması indirerek daha rahat bir ulaşım sağlayabilirsin.
8. Eczaneye ihtiyacın olursa ilk gördüğün turistik eczaneye girme!
Sharm'da eczaneler arasında fiyat farklarıyla karşılaşabilirsin. Devletin yasal ilaç fiyatlarıyla satış yapan bir eczane istiyorsan, El Ezaby eczane markasını kullanabilirsin, otel resepsiyonundan yardım isteyerek de El Ezaby’den otele sipariş edebilirsin.
9. Tatile geldiğini unutma, kendini sadece otel restoranına hapsetme!
Sharm El Sheikh'in dünya mutfaklarından örnekler sunan çok sayıda restoranı var.
Mısır mutfağının yanı sıra Hint, İtalyan, Lübnan ve Uzak Doğu mutfaklarını da deneyebilirsin. Türk
Naama Bay, SOHO Square, Old Market ve Hadaba çevresinde farklı bütçelere hitap eden seçenekler bulabilirsin. Sharm el Sheih’de bir İtalyan restaurantında pizza, Hard Rock’da hamburger, Fares’te balık çorbası ve kabuklu deniz ürünleri, Dananeer’de et ve deniz ürünleri, Fairuz’da “Set mezze”, Camel Bar’da Fish&Chips ya da Camel Burger, Soho Sushi Lounge’da Sushi şehrin uzun yıllardır en başarılı tercihleri.
Gitmeden önce restoranın güncel yorumlarını, menüsünü kontrol et.
10. Hard Rock Café ve Little Buddha akşamları hâlâ keşfedilmeye değer!
Sharm'ın gece hayatını merak ediyorsan Bus Stop, Space, Taj Mahal, La Dolce Vita gibi yerlerin sosyal medya hesaplarından haftalık parti programlarını öğrenebilirsiniz. Bu partileri ertesi sabah dalış programının olduğu günlere ayarlaman kötü bir fikir, alkol ve uykusuzluk dekompresyon riskini arttırır.
Çocuklu aile iseniz, Hard Rock Café’yi seçebilirsiniz. Yine çocuklu aileler için akşamları Soho Square keyifli olacaktır. Buz bar, buz pateni, bowling, çeşitli sahne şovları ve aktiviteler çocuklar için oldukça keyifli.
11. Alışveriş için sadece Naama Bay'e bağlı kalma!
Old Market alışveriş için daha iyi bir seçim. Naama bay’de Fixed Price market’lerin yerini google map’tan bularak gidebilirsin. Buradaki tüm fiyatlar etiketli ve barkod okuma makineleri var. Süpermarket ihtiyaçları için Carrefour- Metro’yu deneyebilirsin.
Pazarlık kültürü hâlâ var ama alışverişin keyfini kaçıracak kadar uzun pazarlık yapmamaya dikkat et.
12. Otelinin plajı yoksa denize girebileceğin alternatifler var!
Ras Um Sid bölgesindeki El Fanar plajı, en iyi şnorkel yapabileceğin bölge. Eğer derin deniz sevmiyorsan, kıyı özelliği istiyorsan Naama Bay’deki plajları denemelisin. Naama Bay’deki otel plajları günlük plaj kullanımı ücretiyle plaj kullanımına izin veriyor. Çocuklarla gideceksen, Naama Bay bölgesindeki plajları tercih et. Eğer parti seviyorsan, Marlin and Caviar, Terrazina’ya gidebilirsin.
13. Mısır'a gelmişken piramitleri görmek istiyorsan planını içeriğe ve güvenli kara yolculuğuna göre yap!
Kahire ve Giza piramitleri gerçekten görülmeye değer.
Ancak Sharm'dan Kahire'ye günübirlik gezi oldukça yorucu olabilir. Ulaşım şekli, yol süresi, tur programı ve dahil olan hizmetleri karşılaştır. Fiyata değil, içeriğine odaklan. Eğer bütçen elverişli ise uçakla yapılan Kahire turlarını tercih et, çünkü yol oldukça yorucu.
Güney Sina için verilen 15 günlük özel giriş izniyle Kahire'ye gidemezsin. Kahire veya Sina dışına çıkış planlıyorsan havaalanından Mısır Vizesi almalısın.
14. Çölde ATV veya safari turuna çıkacaksan gözlerini ve kameranı koru!
Çöl kumları, özellikle motorla hareket ederken inanılmaz derecede ince ve rahatsız edici olabilir.
Gözlük, yüzünü kapatacak bir buff veya benzeri koruyucu ve kapalı ayakkabı kullan. Pandemi sırasında kullandığımız maskeleri ATV turlarında kullanmak oldukça faydalı, soluduğunuz kum sağlığınız için tehlikeli, özellikle çocuklarınız için ekstra dikkat etmelisiniz.
ATV hareket halindeyken telefonla çekim yapmaya çalışma. Hem güvenliğin hem de telefonunun sağlığı için çekimlerini durduğun zaman yap. Eğer gopro veya benzeri kameran varsa telefon yerine bunları kullan.
Kask takmayı da ihmal etme. ATV kaynaklı yaralanma azımsanmayacak kadar fazla, hızlı kullanma, kolaylıkla takla atabiliyorlar.
15. Dalışta sağlık sorunu yaşarsan bunu hafife alma!
Sharm El Sheikh, dalış tıbbı açısından önemli merkezlerden birine sahip.
Sharm Hyperbaric Medical Centre, Sharm El Maya'da, Travco iskelesi karşısında bulunuyor.
Dalış sonrası alışılmadık yorgunluk, eklem ağrısı, uyuşma, karıncalanma, baş dönmesi veya başka bir şüpheli belirti yaşarsan bekleme. Dalışı durdur, dalış merkezini bilgilendir ve acil tıbbi değerlendirme iste.
Basınç odasının telefon numarasını seyahatten önce telefonuna kaydet:
+20 12 2124 292
Dalış sigortanı yaptırmayı da unutma. Normal seyahat sigortası her zaman tüplü dalış kazalarını kapsamaz.
16. Paranızı bozdururken kur farkına dikkat edin!
Mısır'da günlük harcamalarda Mısır poundu kullanmak çoğu zaman daha pratiktir.
Döviz bozdururken bankaları veya yetkili exchange ofislerini tercih et. Exchange ofislerinde pasa bozdurmak için yanında pasaportun olması gerekiyor. Harcayacağın kadar bozdur, tekrar döviz satın alabilmen mümkün değil. XeCurrency gibi uygulamaları telefonunda kullanarak güncel döviz kurlarını çok rahat takip edip, çevirebilirsin.
Kartla ödeme yaparken de işlemin hangi para biriminden çekileceğini kontrol et. İki ülkenin döviz politikaları nedeniyle, kredi kartı kullanımları umduğundan pahalıya gelebilir. Dolar alışverişin, önce mısır paundu, sonra tekrar dolar, ardından Türk lirasına çevrildiğinde, üç kere üst üste %5 lik bir fark yiyebilirsin.
Küçük alışverişler, yeme-içme, bahşişler ve şehir içi ulaşım için Mısır Paundu kullanmak daha avantajlı olacaktır.
17. Potansiyel tehlikeli türleri öğren!
Denize girmeden önce bölgedeki canlılar hakkında bilgin olsun. Ateş mercanı’na dokunman durumunda vücudunda 1-2 hafta geçmeyecek kaşıntılı kabarcıklar oluşabilir. Sevimli görünüşü olan cerrah balığı, yanlışlıkla bacağında kesik oluşturabilir, denizde sığ suda gördüğün bir midye kabuğu ciddi tehlike doğurabilir. Bu nedenle en önemli kural, denizde hiçbir şeye dokunma. Denizdeki türlerden kendini koruyacağın gibi, deniz canlılarını korumayı da ihmal etme. Mercanlara basma, paletinle tekmeleyip kırılmalarına sebep olma. Her zaman mesafeni ve yüzerliliğini koru. Kumdaki canlıları unutma, fotoğraf çekmek için kuma uzanma, ya da paletlerinde kumda tornado oluşturma.
18. Firavun’un intikamına maruz kalmamak için; yeme-içme siparişi verirken seçimlerine biraz daha dikkat et!
Mısır’daki bakteri florası, Türkiye’den gidenlere yabancı olduğu için gıda zehirlenmesine sebep olabiliyor. Eğer hassas bünyeniz varsa, açık büfelerde sıcak yemeklere odaklanmak daha iyi bir seçim olacaktır. Herhangi bir problem yaşamanız halinde eczane’ye danışarak ilaç kullanabilirsiniz (Antinal bu gibi durumlardan en etkili ilaç, çocuklarda herhangi bir ishal durumunda ise asla ihmal etmemeli Sinai Clinic ya da South Sinai Hospital’a mutlaka gitmelisiniz. Çocuklar ile ilgili herhangi bir problemde otel doktorları değil, her zaman klinikleri tercih etmelisiniz. Vücudun susuz kalması direncini düşürdüğünden dolayı, günlük 3 litre sıvı tüketimi Sharm’da sizi daha korunaklı kılacaktır. Kalp-damar, yüksek tansiyon gibi ciddi problemlerde ise Pyramid Hospital bu konuda tek adres.
19. Güvenlik kurallarına dikkat et!
Ülkeye Drone getirmek yasak, eğer havaalanında valizinde drone olduğu farkedilirse el konulabilir. Eğer fark edilmeden bavulunda getirebildiysen, izin almadan drone kullanma. Hiçbir polis ve güvenlik görevlisini görüntülemeye kalkma, havaalanında çekim yapma. Geçmişte bu konuda ağır cezalar alan insanlar var, asla hafife alma. Askeri üsler, polis karakolları, köprüler, limanlar ve kontrol noktalarının fotoğraflarını çekmek veya video kaydı almak kesinlikle yasaktır.
20. Havaalanı Dönüş!
Bavul ağırlığı konusunda dikkatli ol. Eğer ekstra ağırlığın varsa tartıya giren bavuluna değil, uçakta yanına al.
Havaalanında eşyalarını asla sahipsiz bırakma, çanta ya da valizini kontrol etmek isteyen bir güvenlik görevlisi olduğunda pür dikkat bu aramayı izlemelisiniz. Havaalanına giderken ellerine çok fazla miktarda nemlendirici krem sürme – ETD testinde yanlış alarm vermesine ve daha sıkı aranıp, kontrolden geçerek biraz vakit kaybınıza sebep olabiliyor.
Not: Gönderideki fotoğraf yıllar önce çektiğim bir Sharm Fotoğrafı- Sharm el Sheikh’le ilgili internette karşınıza çıkacak en popüler fotoğraflardan. Aslında bu gönderi 15 yıl önce yayınlanmıştı, 2026 yılına göre güncelledim.
#SharmElSheikh #ScubaDiving #SharmRehberi #Kızıldeniz
Mısır, Ukrayna-Rus Savaşı'ndan dolayı zarar gören turizmi canlandırmak için vize uygulamalarında değişikliğe gitti.
Yapılan değişiklikler:
Ülkeye ilk kez bireysel olarak gelen Güney Afrikai Kazakistan, Ermenistan, Gürcistan, Azerbaycan, Gürcistan vatandaşlarına da girişlerde Acil durum vizesi verilebilecek.
Güney Sina (South Sinai-Sharm el Sheikh havaalanı ve Taba sınır girişi) havaalanından turistlere, 15 günlük "yalnızca Sinai vizesi" uygulaması Türkiye, Hindistan, Pakistan, Çin, Fas ve Cezayir üzere altı ülkeden gelen turistlerin Sharm el Sheikh'i ziyaret etmesi mümkün olacaktır. Sinai vizesi, Sharm el Sheikh, Dahab, Nuweiba, Saint Catherine bölgelerinde geçerlidir.
Sinai vizesi için, havaalanı girişlerinde, uçak dönüş bileti, otel rezervasyonu, kredi kartı, kredi kartı olmayanlar için yanlarında en az 2000 dolar nakit para bulundurması gerekmektedir.
Vize kolaylığı 1 Nisan 2022 tarihinden itibaren olmak üzere bir yıl süreyle geçerli olacaktır. 31 Mart 2023 tarihinde uygulama sonlanacaktır.
Yukarıda yazan vize kurallarına göre Sinai Only vizesi ile liveaboard yapabilmeniz mümkün değildir, çünkü liveaboard'larda aqaba sularını içerdiğinden dolayı, tam Mısır vizesi istenmektedir. Bu yüzden otel konaklamalı günlük dalış seçeneği seçmeniz gerekiyor. Bunun yanı sıra, uçuşlarınız direk Sharm el Sheikh'e olmalıdır. Sharm el Sheikh sınırları dışına bu vize ile çıkmanız mümkün değildir.
ekstra bilgi almak isteyenler: info@anthiasdive.com ya da cigdemcooper@gmail.com üzerinden bana ulaşabilirler.
Haber ile ilgili yetkili belge görmek isteyenler, aşağıdaki linke tıklayarak, Mısır Devleti'nin resmi facebook sayfasından yapılan duyuru görüntüleyebilirler.
https://www.facebook.com/
İlk kez Mısır'a giriş yapacak olanlar için, pasaportunda hala geçerli olan Japonya, ABD, Avustralya, Yeni Zelenda, İngiltere ve Schengen vizesi olanlar havaalanlarında acil giriş (emergency visa) vizesi alabilecekler.
1- Dalış eğitmeninizi dikkatle dinleyin ve izleyin. Eğitmeniniz dalış becerilerini gösterdiği sırada unutmayın ki bu becerileri yapma konusunda uzmanlaşmış bir kişiyi izleyerek öğrenmek en büyük şansınızdır.
2) Kursunuzda size öğretilen her şeyin bir sebebi var (size en anlamsız gözükecek şeyin bile), kursun başlangıcında birçok şey size gereksiz gibi gözücek olsa bile size öğretilecek her bir dalış becerisi sizin her an ihtiyacınız olabilecek becerilerdir. Eğitmeniniz size tüm bunları açıklayacaktır.
3) Sakin olun – söylemesi her zaman kolaydır, fakat uygulaması her zaman kolay değildir – genellikle çoğunluk problem yaşayabilir (bazen küçük, bazen büyük) ve yaşanılan problemler eğitmeniniz tarafından beklenilen problemlerdir.
Bu yukarıda yazdığım cümleden sonra insanın boğazı tıkanıyor ve daha ne yazabilirim ki diyor, her şeyin sonuç özeti aynen yukarıdaki gibi. Tatil için gelip şnorkel yapacak ya da yüzecek olanların korkmasına artık pek de gerek yok gibi, hem deniz suyunun soğuması sebebiyle hem de katledilmeleri sebebiyle ortada saldırabilecek pek bir oceanic white köpekbalığı kalmadı.
Durumun özeti budur, bölgeye çağrılan köpekbalığı uzmanları herkesin ilk günkü söylediğinden farklı bir şey söylemeyip ratinglerini arttırmak dışında bir şeyler yapmadığı gibi, katledilen köpekbalıklarının bahsi basın toplantılarında yer almadı.

"Amaç insanları değiştirmek değil, kim olduklarını kıyafetlerle anlatma fırsatı vermek" Dries Van Noten

Yıllardır deniz canlılarının inanılmaz desenleriyle ilgili aklımdaki en büyük düşünce, acaba modacılar yeteri kadar sualtı canlılarından feyzalabiliyorlar mı? Bunu mutlaka birileri akıl etmiş olmalı, ama kim diye düşünür dururdum. Ta ki modanın dehası (cennette hurilerin kıyafetlerini tasarlamakla meşgul olabilir şu anda) Alexander Mcqueen'in 2009 Paris Moda Haftası'nda "Spring 2010" kolleksiyonunu görene kadar. Atlantis temalı olan bu kolleksiyon, hayal gücünün sınırlarını zorlamakla kalmamış, podyumu bir bilim-kurgu filminin setine de dönüştürmüş. Kimi elbiseler de Great Barrier Reef'inin hava görüntüleri print edilmiş, kimi elbiselerde mantalardan, sualtı ışıldamalarından yararlanılmış.

Sharm El Sheikh'ten üzücü bir haber,
Daha önce Tiran Boğazı'nda dalma şansı elde ettiyseniz Woodhouse Resif'ini duymuşsunuzdur, Boğazdaki dalışa açık 4 resif'ten biri.
31 Aralık 2009'da, 260 metre uzunluğundaki CSLC Hamburg yük gemisi, Woodhouse Resif'inin kuzey tarafına çarptı ve ne yazık ki resife büyük bir zarar verdi.
Hong-Kong bayraklı gemide hiçbir yaralanma ve sızıntı olmamasına rağmen, Güney Sinai Ulusal Parkı tarafından Resif'te büyük zarar olduğu açıklandı. 700 metrekare gibi bir alan hasar görmüş durumda ve hasar gören bölgeyi kurtarmanın 100 yıl gibi bir zamanı bulacağı işin uzmanları tarafından söylendi.
Gemi çarpışmadan önce Ras Nasrani Navigasyon merkezi tarafından uyarılmış ve gemi yol hattını 1200 metre saptırmış.
Geminin sahipleri Mısır Hükümeti'ne kaza ile ilgili yarattıkları hasar nedeniyle 5 milyon dolar ödeyecekler ve bu para resif'in hasar gören bölgesini onarmak için kullanılacak.
(Haberin kaynağı CDWS-Chamber of Diving and Water Sports)

Üç aydır yazı-çizi değil de okuma-izleme ile geçiyor hayatım. Kasım sonu ailemin Türkiye’den gönderdiği kitaplar, içi film ve konser dolu harici hard disk beni fazlasıyla meşgul etti. Bu pasif internet dönemimde en sevdiğim sualtı blogu olan Sualtı Seyir Defteri’de oldukça aktifti ve çoğu yazıyı dönüp dönüp defalarca okudum diyebilirim. (Bu blogun özellikle reklamını yapmak istiyorum ki, sualtı ile ilgili sağlıklı türkçe bilginin bu kadar az olduğu sanal dünyada, bu deryayı herkes keşfetsin istiyorum.)
Yine üç ayda beni en çok etkilen üç şey:
1- Revolutionary Road filminde Kate Winslet’in performansı (bir hafta boyunca gözlerimi kapadığımda Kate Winslet belirdi gözlerimde)
2- Ayşe Arman’ın Hakkı Devrim ile yaptığı "Lülüş gitti, benim hislerim de bitti" röportajı
3- The Cove filmi.
Film’de bir sahne var ki (filmi ileride izleyecekler için büyüyü bozmamak adına spoiler vermiyorum); izlerken hüngür hüngür ağladım, görüntü gözlerimin önüne geldikçe hala tüylerim diken diken oluyor. Şimdi sizden tek bir şey rica ediyor ve şu yazıyı ( Vahşiyiz..Vahşisiniz..Vahşiler..)okumanızı diliyorum.
Konuyla ilgili anlatmak isteyeceklerimi benden daha iyi bir dille anlatmış biri, okuyun pişman olmayacaksınız.

2- Suyun altından aldığınız sadece fotoğraf kareleri, geride bıraktığınız da hava kabarcıkları olsun.
3- Restaurantlarda ya da alışveriş sırasında yaşamı sürdürülebilir olan ürünleri seçin.
Yumurtaları ile servis edilen karidesler masanıza geldiğinde geri çevirin, avlanması yasak türleri tezgahlarda gördüğünüzde gerekli yerlere bildirin ve en önemlisi internetten kolayca ulaşabileceğiniz deniz ürünleri satın alırken nelere dikkat etmeniz, neler yasaktır gibi şeyleri okuyun ve uygulayın.
4- Temizleme hareketlerine katılın!
Örneğin Mısır’daki Ras Mohammed Ulusal Parkı giriş ücreti 5 dolardır. Dalış merkezleri bu parayı dalış ücretinden ayrı bir birim olarak müşterilerinden temin eder. Tekne liman’dan açılmadan önce liman’dan tekne çıkış izinleri alındığı sırada yine liman’daki ulusal park ofisi’ne yolcu listesi verilir ve ödeme yapılır. Her gün daha da sefilleşen Türkiye’deki sualtı hayatı için mutlaka özel koruma alanları oluşturmayı deneyin.
7- Geri dönüşümü olan ürünleri kullanın.
Artık sağır sultan bile duydu, plastiğin geri dönüşümü olmadığını, eğer hala duymadıysanız şimdi okudunuz. Plastik şişeler, plastik torbalar ya da plastik her ne ise bunun geri dönüşümlü olan alternatiflerini kullanın.
Bir diğer önemli olan ise artık piller, mutlaka geri dönüşümlü piller kullanın ve bitik pillerinizi de pil toplama kutularına atın. (Belki kimi yerlerde rastlamışsınızdır, içi pille dolu şeffaf konteynırlar). Niyesi, nedenine gelince Tübitak’tan alınmış kısa bir açıklamayı aşağıya yazıyorum.

Demir ve Kadmiyum, pillerde bulunan başlıca metaller. Pillerde aynı zamanda az miktarda antimony, lityum, kobalt, gümüş, cıva, çinko ve öteki kimyasallar da bulunur. Bu metalleri barındıran piller ciddi kirlilik sorunlarına neden olurlar. Örneğin, kadmiyum, yok edilemez ve güvenli bir çöp depolama alanında saklanmadığı sürece, besin zincirine karışır. Buradan, çevresel tüm alanlara ulaşır ve özellikle insanların ve balıkların karaciğer, böbrek ve beyinlerine zarar verir. Aynı şekilde cıva da yok edilemez. Soluma ya da deri temasıyla bulaşır ve böbreklere ve ciğerlere yerleşir. Demir, beynin zarar görmesine, kırmızı kan hücrelerinin parçalanmasına, hastalıklara karşı direncin azalmasına ve bağırsak ve böbrek kanserine neden olur. Çevremizi ve sağlımızı korumak için atacağımız adımlardan biri de şarj edilebilir piller kullanmak olacaktır.8- Petrol bağımlılığını azalt!
Tanker faciaları hem havayı, hem denizi, hem de toprağı zehirliyor. Petrolün deniz yüzeyinde kalması nedeniyle, güneş ışınları denizin içine ulaşamıyor, böylece fotosentez gerçekleşmiyor. Oksijen azaldığından deniz yüzeyine yakın yaşayan canlılar ölüyor. Dibe inen petrol aşağıdaki canlıları zehirliyor. Petrolün yanmasıyla birlikte havaya kanserojen maddeler karışıyor; hava kirliliği oluşuyor. Sonra havadaki kanserojen maddeler asit yağmuru olarak tekrar yeryüzüne iniyor.
9- Tekne sorumluluğu
Tekneyle açılırken yanınızda ne varsa, dönerken de eksiksiz olarak geri götürmeye dikkat edin. Geride bir şey bırakmayın. Dalış okulları olarak, müşterilerinize tekneye plastik torba getirmemeleri konusunda uyarıda bulununuzz. Rüzgar sebebiyle plastik torbalara hakim olmak çok ama çok zordur ve denize bırakılan plastik torbalar bir çok deniz canlısı ve kanatlı türü için öldürücü tehlikeye sahiptir. Plastik torbayı, deniz anası sanarak yemeye çalışırken boğulan kaplumbağa sayısı hiç yadırganacak gibi değildir. Kuşlar da cabası. O çok sevdiğiniz kaplumbağaları korumaya yardım edin ve plastik poşete hayır deyin.
Denge yeleğinizin ceplerini , suyun altında bulduğunuz geri dönüşümü olmayan maddeleri toplamak için kullanabilirsiniz. Bu iş dalışınızı yavaşlatmayacağı gibi, dalış sonrası kendinizi mutlu hissetmenize bile sebep olabilecektir.
11- Deniz’i koruma konusunda konuşun!
Dalışa giderken yapılan yolculuklar, teknede vakit geçirilen zamanlar ya da dalış kulüplerinde bir araya gelinen zamanlar... Bir kaç dalgıç bir araya geldiğinde deniz’i koruma bilinci hakkında konuşma yapın, bu en etkili yöntemlerden biridir. Sualtı fotoğraflarına baktığınız dalgıçların fotoğraflarında, deniz canlıların doğal konumlarına yapılmış bir müdahale gördüğünüzde çekinmeden uyarıda bulunup, olması gerekenden bahsedin. (Tatlı dilinizle)
12- Kalabalık dalış bölgeleri yerine daha tenha bölgeleri tercih edin ve resif ve canlılarını stres’ten koruyun.
Türkiye’de sualtı turizmi endüstrisinin gelişememesinin bana göre önemli sorunlarından biri de, dalış bölgesi sayısının azlığı. Tekne sahiplerinin tekne yakıtı konusunda tasarruf etmek istemeleri nedeniyle liman’a yakın yerlerde yapılan dalışlar.Müşteri talep ettikçe, işyeri sahibi de talepleri kabul etmek zorunda kalacaktır. Bu yüzden kalabalık bir dalış bölgesindeyseniz, tekne’den sizi daha sakin bir bölgeye götürmesini isteyin.
Yine Mısır’dan bir örnek size; Fazla dalgıç sayısı resif’e stres getirdiği için Sharm’ın en güzel dalış bölgesi olan Shark&Yolanda’da tekneler sadece bir dalış yaptırabilir, ikinci dalış başka bir dalış bölgesi olmak zorundadır. Yoksa gönüller hep ister ki her dalış Shark&Yolanda olsun.
Suyun altında hiçbir şeye dokunma, ister ellerinle, ister paletlerinle, ister ahtapot’unla olsun.
Hiçbir istatistiğe gerek duymadan şunu çok net olarak söyleyebilirim ki, Türkiye’deki dalgıçların %80’i suyun altında sağdan soldan ahtapot ve hava ya da derinlik göstergeleri sarkık bir şekilde dalmaktadır. Ne zaman bir sualtı fotoğrafına baksam bir yanda ahtapot sallanmakta, diğer yanda başka bir şey, çarpa çarpa gitmekteler. Hatta öyle çok dalış eğitmeni fotoğrafı gördüm ki ahtapotu “mevlam kayıra saldım çayıra” şeklinde olan. Şunu unutmayın, hiçbir dalgıç mükemmel yüzerliliğe ya da donanıma sahip olarak dünyaya gelmedi. Ben de dahil olmak üzere ahtapotum sallana sallana çok dalış yaptım zamanında, deniz kestanesi kırıp balık besledim ve mercanlara dokundum. Çünkü hiçbir şey bilmiyordum, öğrenebilecek kaynak da çok fazla yoktu eskiden. Ama zaman geçti ve öğrendim, hala da öğrenmeye devam ediyorum. Sualtı yaşamı hakkında olan cahilliğiniz, futbol oynayıp da korner nedir bilmemek gibi bir şey.
Dalış merkezleri ticari kuruluşlardır, sizin sayenizde para kazanmaktadırlar. Ahtapot’u bir yanlarından sallanan ya da yüzerliliği mükemmel olmayan bir dalış eğitmenine sahipseniz yanlış yerdesiniz demektir, dalış merkezinizi hızla terk edip daha iyisini bulmayı deneyin.Eğitim dalışınızı yaptıran kişinin brövesini mutlaka gözünüzle görün.Bu kadar cümle sonrası da bir zahmet o göstergeleri falan sıkıştırıverin bir yerlerinize, bir de klipsler satılmakta dalış mağazalarında ...
14- Toprak ya da çimenli alanda deterjanlı su ile araba yıkamayın!
Su tasarrufu nedeniyle bir çok yerde bangır bangır çağrısı yapılan “arabanızı yıkamadan önce çimenlik alana çekin, toprak da sulanmış olur” önerisinin sadece deterjansız su da geçerli olduğunu sakın unutmayın. Toprağa karışan suyun geri dönüşümünü ilk okulda hepimiz öğrenmiştik, ayrıca bu deterjanlı suların denize karışması hiç de zor değildir. Atık suyunuzu mutlaka kontrol edin.
Strafor denizlerin dibine giderken küçük parçalara ayrılır, fakat geri dönüşümü olmadığı için ayrıştırılamaz. Bu da dip yiyicisi olan küçük balıklar için oldukça tehlikelidir. Bu arada strafor ne derseniz; hani şu beyaz ve çok hafif olan beyaz plastik köpük. Bu geri-dönüşümsüz madde Ozon tabakasının incelmesine sebep olan kloroflorokarbon ihtiva ettiğinden de ozon tabakasının delinmesindeki baş aktörlerden de biridir. Uzak durun!
16- Tekne çapası yönteminden vazgeçilmesi için çırpının.
17- Balık ağları'nın deniz yaşamını yok etmesine sadece üzülmekle kalma!

19-Sualtı fotoğraflarını paylaş!
Kaplumbağalar, mercanlar, balıklar, diğer deniz canlıları çoğu zaman yasal olmayan biçimlerde yakalanarak akvaryum endüstrisinin içine sokuluyor. The U.N. Environment Programme’ın raporlarına göre her yıl 20 milyon tropikal balık ve 10 milyon civarı diğer deniz canlıları akvaryum endüstrisi için yakalanıyor. Çoğu zaman siyanür ile yapılan avcılık sonunda mercanlar ölüm ile yüz yüze kalıyor. Akvaryum alışverişi yaptığınızda mutlaka sertifikalarını kontrol edin.








